Ở bài trước, chúng ta đã tìm hiểu về Git. Tuy nhiên, nếu chỉ dùng Git trên máy cá nhân, bạn mới chỉ tận dụng được 50% sức mạnh của nó. Để làm việc nhóm hoặc bảo lưu mã nguồn an toàn, bạn cần một “nhà kho” trên đám mây. Đó chính là lúc GitHub xuất hiện.
1. Git là “Động cơ”, GitHub là “Bãi đỗ xe”
Để dễ hình dung, hãy xem xét sự so sánh dưới đây:
- Git: Là phần mềm quản lý phiên bản chạy bằng dòng lệnh (CLI). Nó ghi lại mọi thay đổi bạn thực hiện trên code. Nó giống như bộ máy bên trong chiếc xe.
- GitHub: Là một dịch vụ lưu trữ dựa trên web dành cho các dự án sử dụng Git. Nó cung cấp giao diện đồ họa, tính năng quản lý tác vụ (Issue), và không gian để mọi người cùng thảo luận về code. Nó giống như bãi đỗ xe thông minh, nơi mọi chiếc xe (dự án) tập kết.
2. Tại sao cần GitHub khi đã có Git?
Dù Git hoạt động độc lập rất tốt, nhưng GitHub (hoặc GitLab/Bitbucket) mang lại những giá trị mà máy tính cá nhân không có:
- Sao lưu (Backup): Nếu ổ cứng của bạn hỏng, toàn bộ lịch sử code vẫn an toàn trên GitHub.
- Cộng tác (Collaboration): Nhiều người có thể cùng đóng góp vào một dự án mà không cần gửi file .zip qua Email hay Zalo.
- Mạng xã hội cho Dev: GitHub là “CV” sống của lập trình viên. Nhà tuyển dụng sẽ nhìn vào các dự án của bạn trên đây để đánh giá năng lực.
- Công cụ CI/CD: Tự động hóa việc kiểm tra và triển khai code (Deploy) lên server.
3. Luồng hoạt động: Local vs. Remote
Trong Git chuyên nghiệp, chúng ta luôn phân biệt hai môi trường:
- Local (Máy cục bộ): Nơi bạn trực tiếp gõ code, commit và thử nghiệm các tính năng mới.
- Remote (Máy chủ từ xa – GitHub): Nơi lưu trữ phiên bản “chuẩn” của dự án để chia sẻ với đồng đội.
Quá trình đồng bộ giữa hai nơi này diễn ra thông qua 2 thao tác chính:
- Push: Đẩy các commit từ máy của bạn lên GitHub.
- Pull: Kéo các thay đổi mới nhất từ GitHub (do người khác đẩy lên) về máy của bạn.
4. Các lựa chọn thay thế GitHub
Mặc dù GitHub phổ biến nhất, nhưng tùy vào mục đích công việc, bạn có thể gặp các nền tảng khác:
| Nền tảng | Đặc điểm nổi bật |
|---|---|
| GitHub | Cộng đồng lớn nhất, phù hợp cho mã nguồn mở. |
| GitLab | Mạnh về CI/CD, thường được các công ty dùng để cài lên server riêng (Private). |
| Bitbucket | Tích hợp cực tốt với Jira và Trello (phù hợp quy trình Agile). |
5. Thiết lập Tài khoản GitHub (Chuẩn bị cho thực hành)
Để chuẩn bị cho các bài học thực chiến tiếp theo, bạn cần thực hiện:
- Truy cập github.com và đăng ký một tài khoản (miễn phí).
- Xác thực email để có thể tạo kho lưu trữ (Repository).
- (Tùy chọn) Cài đặt Avatar chuyên nghiệp vì đây sẽ là bộ mặt của bạn trong giới công nghệ.
Tổng kết
Bài viết này giúp bạn hiểu rằng Git và GitHub là hai thực thể khác nhau nhưng bổ trợ cho nhau. Git quản lý dữ liệu – GitHub quản lý sự kết nối.
